Istraživači, uključujući Katerinu Benediktovu sa Češkog univerziteta prirodnih nauka u Pragu, ističu da je ovo “čulo” van naše ljudske percepcije i teško ga je u potpunosti razumeti. Prethodna istraživanja iz 2013. godine, Harta i saradnika pod nazivom “Preferencija za pravac sever–jug prilikom obeležavanja teritorije”, analizirano je više od 7.000 situacija u kojima su psi obeležavali (mokraća ili izmet) teritorije. Psi su pokazali statistički značajnu tendenciju da se poravnaju duž magnetne ose (sever–jug), ali samo u periodima kada je geomagnetno polje bilo stabilno. Tokom promena ili poremećaja u magnetnom polju su nestajale.
Piše: Pet magazine
Katerina Benediktova i njeni saradnici su tokom perioda od septembra 2014. do decembra 2017. godine opremili 27 pasa raznih rasa GPS uređajima, omogućivši im da slobodno trče u šumovitim područjima odvojeno od saobraćajnica i zgrada. Psi su trčali pojedinačno, a njihovi podaci su prikupljeni i analizirani nakon 622 izleta na 62 lokacije u Češkoj, dok su se vlasnici skrivali u blizini mesta puštanja pasa.
Istraživanja su pokazala da su psi uglavnom sledili sopstveni miris, vraćajući se istim putem kojim su i otišli, ali su u 223 slučaja odabrali novu rutu. Analizom GPS podataka, naučnici su primetili da većina pasa pri povratku započinje sa kratkim trčanjem duž ose sever-jug, bez obzira na pravac povratka, što ukazuje na to da se psi koriste magnetnim kompasom za određivanje pravca.
Ova “kompasna” navigacija omogućava im da brže stignu do vlasnika i da trče direktno ka njima nakon što se orijentišu, a stručnjaci smatraju da je ovo ključno za usklađivanje njihove mentalne mape sa magnetnim poljem Zemlje.
Motivacija za ovu studiju proističe iz povezanosti između navigacije, usmeravanja i magnetorecepcije, jer, kako je Benediktova istakla, ta veza nije dovoljno proučavana kod pasa u poređenju sa pticama selicama, kornjačama i podzemnim krticama, za koje je već poznato da koriste magnetno polje za orijentaciju.